Intro
De recente berichtgeving rond de zogenoemde ‘Instagrammoord’ heeft opnieuw maatschappelijke discussie op gang gebracht over de tbs-maatregel. In een interview met radio FunX geeft tbs-deskundige Job Knoester toelichting op de achtergrond en werking van deze maatregel. Zijn uitleg werpt licht op de bedoeling en impact van tbs binnen het strafrecht.

Achtergrond van de zaak

De zaak draait om een dodelijk incident in 2021, waarbij een jonge vrouw om het leven kwam door toedoen van haar zus tijdens een psychotische episode. Deskundigen stelden vast dat sprake was van een ernstige psychiatrische stoornis. Dat speelde een belangrijke rol in de beoordeling door het hof. In hoger beroep werd tbs met voorwaarden opgelegd, een beslissing die online uiteenlopende reacties opriep.

Wat houdt tbs in?

Terbeschikkingstelling is bedoeld voor verdachten die een ernstig strafbaar feit plegen onder invloed van een psychische aandoening. De maatregel richt zich niet uitsluitend op bestraffing, maar vooral op behandeling en het beperken van recidiverisico.

Er bestaan twee varianten: tbs met dwangverpleging en tbs met voorwaarden. In het laatste geval verblijft betrokkene niet in een zwaar beveiligde tbs-kliniek, maar gelden strikte voorwaarden zoals therapie, medicatie en begeleiding. In de regel verblijft een veroordeelde dan ook in een forensische kliniek, maar met een lager beveiligingsniveau. Bij het niet naleven van de voorwaarden kan alsnog omzetting volgen naar TBS met dwangverpleging.

Psychische problematiek als factor

In deze zaak werd schizofrenie vastgesteld, een aandoening die gepaard kan gaan met psychoses. Tijdens een psychose kan iemand het contact met de werkelijkheid verliezen en handelen vanuit wanen of hallucinaties. Deze omstandigheden zijn van grote invloed op de mate van toerekeningsvatbaarheid en daarmee op de uiteindelijke sanctie.

Maatschappelijke discussie over de maatregel

Op sociale media klinkt regelmatig kritiek op tbs, waarbij de maatregel ten onrechte wordt gezien als een mild alternatief voor detentie. Volgens Knoester is dat beeld onjuist. Tbs is juist bedoeld voor situaties waarin volledige strafrechtelijke verantwoordelijkheid ontbreekt en behandeling noodzakelijk is.

Hij benadrukt dat goede voorlichting essentieel is om misverstanden weg te nemen. Zonder adequate behandeling is de kans op herhaling aantoonbaar groter dan bij personen die een tbs-traject hebben doorlopen.

Geen ‘lichte’ maatregel

Hoewel tbs soms als minder zwaar wordt beschouwd dan een gevangenisstraf, wijst de praktijk anders uit. De maatregel kent geen vaste einddatum en kan langdurig worden verlengd zolang er sprake is van risico. Juist deze onzekerheid maakt dat veel verdachten liever een gevangenisstraf accepteren.

Volgens Knoester leidt het behandeltraject er in veel gevallen toe dat cliënten uiteindelijk beter functioneren in de samenleving. De combinatie van behandeling, begeleiding en geleidelijke terugkeer draagt bij aan duurzame gedragsverandering.

Belang van zorgvuldige beeldvorming

Media-uitingen, zoals documentaires van onder meer BNNVARA, kunnen bijdragen aan een beter begrip van tbs. Tegelijkertijd vraagt dit om een zorgvuldige afweging van belangen, waaronder die van slachtoffers, nabestaanden en de betrokken persoon zelf.

Afsluiting
De toelichting van Knoester onderstreept dat tbs een complexe, maar wezenlijke maatregel is binnen het strafrecht, gericht op zowel veiligheid als herstel.

Bron: NPO FunX

Theatertour TBS van Job Knoester verlengd na volle zalen

Strafrechtadvocaat Job Knoester gaat in het nieuwe seizoen met AD-journalist Dennis Jansen en een oud-medewerker van een TBS-kliniek door met zijn succesvolle voorstelling over TBS. Van september 2026 tot en met mei 2027 trekken zij langs 28 theaters in Nederland met het theatercollege TBS met Job Knoester.

De reprise volgt op een opvallend succesvolle eerste reeks, waarin de zalen vanaf het begin goed gevuld waren. De grote belangstelling voor het onderwerp – toch geen lichte kost – verraste zelfs de ervaren advocaat.

Waarom de TBS-voorstelling zoveel publiek trekt

Volgens Knoester leeft TBS veel breder dan vaak wordt gedacht. Hij ontvangt reacties uit uiteenlopende hoeken van de samenleving: van professionals in de zorg en het recht tot mensen zonder enige voorkennis.

Zijn doel is helder: misverstanden rondom tbs wegnemen en het systeem toegankelijk uitleggen. Niet via droge theorie, maar door het publiek mee te nemen in echte strafzaken, dilemma’s en persoonlijke verhalen.

Interactief theatercollege over strafrecht en tbs

De voorstelling onderscheidt zich door de opzet. Een combinatie van inhoud, praktijkervaring, humor en interactie leggen de basis.

Bezoekers krijgen niet alleen inzicht in het tbs-systeem, maar worden ook actief betrokken. Ze kunnen vragen stellen, deelnemen aan het gesprek en zelfs zelf oordelen als ‘jury’. Dat maakt het theatercollege dynamisch, leerzaam en soms confronterend.

Laatste kaarten en nieuwe speeldata TBS met Job Knoester

Voor het huidige seizoen zijn alleen nog tickets beschikbaar voor de voorstelling in Sneek op 22 mei. Daarna start de nieuwe tour in september, met voorstellingen door het hele land.

Meer informatie over speeldata en kaarten is te vinden via: www.tbsmetjobknoester.nl

Conclusie: tbs verovert het theater

Wat begon als een inhoudelijk experiment, groeit uit tot een bewezen succesformule. Knoester laat zien dat zelfs een complex en vaak beladen onderwerp als TBS het grote publiek weet te boeien — zolang het scherp, eerlijk en meeslepend wordt gebracht.

Bronnen:

Anders Productions; en

Het Algemeen Dagblad.

Radio-interview over theatercollege TBS

Afgelopen week was Job Knoester te gast in het radioprogramma De Wild in de Middag op NPO Radio 2. In gesprek met presentator Ruud de Wild stond zijn theatercollege over TBS centraal.

Het interview ging over de inhoud van het theatercollege en de vraag wat TBS in de praktijk betekent. Ook kwam aan bod waarom er in het publieke debat regelmatig misverstanden bestaan over deze maatregel. Tijdens deze serieuze onderwerpen is er ook ruimte voor een lach en een traan.

Wat betekent TBS in de praktijk?

In het nieuws gaat het vaak over mensen die TBS krijgen. Minder bekend is hoe het stelsel werkt, hoe behandeling plaatsvindt en welke afwegingen daarbij een rol spelen.

Tijdens het radio-interview lichtte Knoester toe hoe TBS functioneert, welke beelden in de media hardnekkig zijn en waarom zorgvuldige duiding van belang is.

Theatercollege over TBS

Het theatercollege wordt verzorgd door Job Knoester samen met Dennis Jansen, journalist bij het Algemeen Dagblad, en een oud-medewerker van een TBS-kliniek. Vanuit hun verschillende perspectieven gaan zij in op achtergronden, praktijkervaringen en het maatschappelijke debat rond TBS.

Met dit theatercollege zijn zij momenteel in theaters door het hele land te zien. Voor nog maar drie shows zijn kaarten verkrijgbaar. De speellijst vindt u hier.

Bron: De Wild in de Middag, NPO Radio 2

Verdieping en context door theatercolleges

Theatercolleges van deskundigen trekken steeds meer publiek. Lezingen en debatten zorgen voor een groeiend theaterbezoek en bereiken bovendien veel nieuwe bezoekers. Strafrechtadvocaat Job Knoester zegt in gesprek met het Algemeen Dagblad in die ontwikkeling een duidelijke maatschappelijke behoefte aan verdieping en context te zien.

Theatercolleges trekken nieuw publiek

Uit recente cijfers blijkt dat bijna de helft van de Nederlandse schouwburgen inmiddels theatercolleges programmeert. Het gaat om honderden voorstellingen per seizoen. Opvallend is dat een groot deel van de bezoekers speciaal voor deze colleges voor het eerst een theater bezoekt. Daarmee bereiken theaters een publiek dat anders vaak buiten beeld blijft.

Behoefte aan verdieping en nuance

Volgens Knoester, die met Dennis Jansen en Barry Bakker zijn theatercollege TBS door het land reist, bieden deze avonden ruimte om complexe onderwerpen beter te begrijpen. Bezoekers krijgen de mogelijkheid om verder te kijken dan de snelle oordelen die het nieuws vaak oproept.

„Dit is een van de methodes waardoor het grote publiek zich meer kan verdiepen in de materie,” aldus Knoester.

Tegengaan van vluchtigheid en polarisatie

Knoester ziet ook een bredere maatschappelijke waarde in het succes van theatercolleges. „Ik vind echt dat theaters zo een bijdrage leveren aan het tegengaan van die vluchtigheid,” zegt hij. „Vluchtigheid leidt tot polarisatie. Ik denk dat dat momenteel een van onze grootste sociale problemen is. Het geven van theatercolleges is een bescheiden manier om daar wat aan te doen.”

Theater als plek voor duiding

De opkomst van theatercolleges laat zien dat het theater voor veel bezoekers meer is geworden dan een plek voor amusement. Het podium wordt steeds vaker gebruikt voor duiding, reflectie en direct gesprek met deskundigen, waarbij het publiek actief wordt betrokken.

Bron: Algemeen Dagblad

Het Grote Strafrecht & AI Congres

Op 19 maart 2026 verzorgt Job Knoester een workshop tijdens het AI-congres van de Bijzonder Strafrecht Academie. De sessie staat in het teken van het praktisch gebruik van kunstmatige intelligentie in de strafrechtpraktijk.

AI in het dagelijks werk van strafrechtjuristen

Steeds meer strafrechtjuristen maken gebruik van AI-toepassingen, maar lopen daarbij tegen vergelijkbare vragen aan: wat werkt echt, waar zitten de risico’s, en hoe voorkom je tijdverlies of schijnzekerheid? Tijdens de workshop laat Job Knoester zien hoe AI concreet en verantwoord kan worden ingezet in dagelijkse werkzaamheden. De nadruk ligt op overzicht, snelheid en inhoudelijke kwaliteit.

Geen theorie, maar toepasbaarheid

De workshop richt zich niet op techniek of abstracte modellen, maar op praktische toepasbaarheid. Deelnemers krijgen inzicht in bestaande AI-tools, leren waar verantwoord gebruik begint en hoe AI stapsgewijs kan worden geïntegreerd in bestaande werkprocessen. Het uitgangspunt is helder: na afloop moet AI direct bruikbaar zijn in de eigen strafrechtpraktijk.

Bron: Bijzonder Strafrecht Academie – AI-congres 2026

In recente strafzaken was er veel ophef als daders geen gevangenisstraf kregen maar alleen tbs. Dat roept onbegrip op, ook bij slachtoffers en nabestaanden. In een video van RTL Nieuws staat de vraag centraal of tbs ‘voordeliger’ is dan een gevangenisstraf.

Wanneer alleen tbs wordt opgelegd

RTL Nieuws schetst dat tbs wordt toegepast bij ernstige delicten waarbij geestelijke problematiek een rol speelt. In sommige zaken volgt geen gevangenisstraf, maar uitsluitend tbs. Die maatregel is geen lichtere afdoening. Ook de rol van recidivecijfers komt aan bod.

‘Tbs is geen milde maatregel’

Tbs-advocaat Job Knoester reageert op het beeld dat tbs gunstig zou zijn voor verdachten. Hij benadrukt dat tbs diep ingrijpt in het leven van een betrokkene en geen vaste einddatum kent.

Behandeling zonder vaste einddatum

Tbs is gericht op behandeling en bescherming van de samenleving. De duur is onzeker en kan langer zijn dan een gevangenisstraf. Het draait niet om ‘voordeel’, maar om risico-inschatting en maatschappelijke veiligheid.

Bron: RTL Nieuws

Doodslag of moord

Amsterdam, 25 januari 2026 – Strafrechtadvocaat en TBS‑specialist mr. Yvonne van der Hut was te gast in de podcast Napleiten van BNR Nieuwsradio. Zij reflecteert op een strafzaak die haar zal altijd bijblijven. Julia K. bracht haar 73-jarige partner om het leven. Deze zaak roept belangrijke vragen binnen het Nederlandse strafrecht op. Aan de orde komen diverse onderwerpen, zoals spijt, strafmaat, autisme binnen het strafrecht en TBS.

Varianten in TBS

TBS-expert Yvonne van der Hut gaat in op de vraag waarom de rechtbank afweek van het advies van de deskundigen om TBS met voorwaarden op te leggen. De rechtbank legde TBS met dwangverpleging op. De TBS-advocaat legt het verschil uit tussen beide varianten. Ook gaat ze in op de vraag hoe zij als strafrechtadvocaat omgaat met een cliënte die emoties heel anders toont.

Bron: Napleiten een podcast over strafzaken

TBS en ouderenzorg: een groeiende uitdaging

Ook in TBS-klinieken neemt het aantal ouderen toe. In 2025 verblijven naar verwachting meer dan honderd 65-plussers in een forensische instelling. Wat betekent dat voor de behandeling, rechtspositie en zorg? Strafrechtadvocaat en TBS-specialist Job Knoester sprak daarover op NPO Radio 1 in het programma Villa VdB.

Cognitieve achteruitgang beïnvloedt behandeling

Tijn Schellekens, klinisch psycholoog en hoofd patiëntenzorg bij de Van der Hoeven Kliniek, benadrukt dat ouderdom invloed heeft op het behandeltraject. “Functies als geheugen en concentratie nemen af. Dat maakt de standaardbehandeling minder effectief,” aldus Schellekens. Omdat tbs is gericht op terugkeer in de samenleving, vraagt dit om een andere aanpak.

Knoester: ‘Het systeem moet meebewegen met de vergrijzing’

Knoester wijst erop dat de gemiddelde tbs-behandeling inmiddels 9,5 jaar duurt. “Patiënten worden ouder binnen de kliniek. Dan moet je het stelsel daar ook op inrichten,” zegt hij. Hij pleit voor gespecialiseerde tbs-afdelingen met personeel dat is opgeleid in ouderenzorg én forensische behandeling.

Aparte tbs-locaties voor ouderen noodzakelijk

Het ministerie van Justitie onderzoekt de mogelijkheid van aparte TBS-locaties voor ouderen. Knoester vindt dat een goede stap, maar komt met kritiek: “Deze ontwikkeling was voorspelbaar. Er had eerder beleid moeten komen.” Schellekens onderschrijft dat. “Door zorg voor ouderen te centraliseren, kun je betere en doelgerichtere behandeling bieden.”

Instroom tbs verdubbeld sinds 2017

Naast vergrijzing is ook de doorstroom in tbs-instellingen problematisch. Knoester ziet een duidelijke stijging in het aantal tbs-maatregelen sinds de zaak-Anne Faber. “Sindsdien leggen rechters bijna twee keer zo vaak tbs op,” aldus de advocaat.

Meer weten?

Luister de volledige uitzending van Villa VdB terug via NPO Radio 1

TBS raakt verstopt

Het TBS-systeem in Nederland loopt vast. Forensisch psychiaters, advocaten en andere professionals slaan alarm over de toenemende problemen in de instroom, doorstroom en uitstroom van TBS-gestelden. De gevolgen zijn ernstig voor zowel patiënten als de samenleving.

Instroom: fors meer TBS sinds 2017

Rechters leggen sinds 2017 bijna twee keer zo vaak TBS op als in de jaren ervoor. Die stijging begon na de moord op Anne Faber. De dader in die zaak had eerder geen TBS gekregen voor gruwelijke verkrachtingen nadat hij niet meewerkte aan gedragskundig onderzoek.

Wachttijd: meer dan 250 mensen wachten op TBS-plek

Op dit moment wachten meer dan 250 mensen in gevangenissen op een plaats in een TBS-kliniek. Deze mensen zaten hun gevangenisstraf al uit en hebben recht op behandeling. Vijf jaar geleden waren het er nog maar 49 wachtenden. Het aantal is in korte tijd explosief gestegen. Tbs-expert Job Knoester noemt dit in RTL Boulevard bizar.

Uitstroom: patiënten kunnen kliniek niet verlaten

Niet alleen de instroom is gestegen, ook de door- en uitstroom stagneert. Veel TBS-patiënten kunnen niet doorstromen naar een geschiktere vervolgplek. Daardoor blijven zij langer in een TBS-kliniek dan nodig, wat zorgt voor een opeenstapeling van patiënten.

Gevolgen: risico’s voor veiligheid en behandeling

TBS-advocaat Knoester maakte tien jaar geleden deel uit van de Task Force Behandelduur verkorting TBS. Deze taskforce adviseerde in 2015 onder andere de rechterlijke macht om terughoudend te zijn met het combineren van lange gevangenisstraffen met TBS. Dit omdat door die combinatie mensen met psychische problemen detentieschade oplopen. In de praktijk blijkt dat de rechterlijke macht dit advies niet heeft opgevolgd. Lange gevangenisstraffen in combinatie met tbs drijven de gemiddelde behandelduur op. Het wordt voor tbs-klinieken moeilijker om mensen te behandelen als ze eerst een lange gevangenisstraf hebben ondergaan.

Bron: Rtl Boulevard

Vraagtekens bij effectiviteit van ‘dubbele straf’

Deskundigen werpen fundamentele vragen op over de combinatie van langdurige celstraffen in combinatie met TBS. In recente moordzaken speelde de vraag of behandeling van mensen met ernstige psychische stoornissen na tientallen jaren gevangenisstraf nog effectief is.

TBS na decennia cel: is behandeling dan nog zinvol?

Wie wordt veroordeeld tot een lange gevangenisstraf én TBS, moet eerst zijn straf uitzitten. In de praktijk betekent dit dat soms pas na twintig of achtentwintig jaar de behandeling start. Volgens experts is dan niet goed meer vast te stellen of iemand nog baat heeft bij TBS. Daarmee komt het doel van de maatregel — het beschermen van de samenleving via behandeling — onder druk te staan.

Advocaten en rechters vinden elkaar

Strafrechtadvocaat Job Knoester, gespecialiseerd in TBS-zaken, noemt dit systeem onlogisch en schadelijk. Volgens hem is het onverstandig om iemand met ernstige geestelijke problematiek pas na tientallen jaren detentie te behandelen. “Je laat iemand met hartproblemen toch ook niet eerst de marathon lopen?”, zegt hij.

Ook de Rotterdamse rechters delen die zorg. In hun vonnissen pleiten zij voor een heroverweging van de bestaande praktijk. Hun boodschap: start eerder met behandelen om herhaling van geweld te voorkomen.

Gevangenis vertraagt herstel

Een bijkomend probleem is dat de gevangenisomgeving het behandeltraject later kan ondermijnen. In detentie leren veroordeelden zich af te sluiten en emoties niet te tonen. In een TBS-kliniek is juist het tegenovergestelde nodig: openheid en zelfreflectie. Die omschakeling blijkt in de praktijk lastig, zeker na jarenlang zwijgen.

Daarnaast is het lastig voor behandelaars om na tien tot twintig jaar nog een helder beeld te krijgen van de psychische gesteldheid rond het moment van het delict. Cruciale informatie over motieven, emoties of voorgeschiedenis kan verloren gaan.

Politiek en samenleving moeten meedenken

Uit zaken bij de Rotterdamse rechtbank volgt dat dit probleem verder rijkt dan één zaak. Rechters lijken te vinden dat de politiek de balans tussen vergelding en preventie opnieuw moet overwegen. De wens tot straf en wraak mag niet ten koste gaan van veiligheid op langere termijn. Tijdige behandeling van psychisch zieke daders vermindert het risico op recidive en draagt bij aan een veiliger samenleving.

Terugkeer van vroegtijdige behandeling?

Een mogelijke oplossing is de herinvoering van een eerdere behandelstart, zoals vroeger mogelijk was onder de ‘Fokkensregeling’. Die regeling maakte het mogelijk om na een derde deel van de straf al over te gaan tot behandeling in TBS. In 2010 werd die optie geschrapt, mede onder druk van publieke opinie en politiek.

Volgens rechters, behandelaars én gespecialiseerde advocaten zoals Job Knoester wordt het tijd om die maatregel opnieuw te overwegen.

Bron: Rijnmond.nl